Otel banyosunda kireç, armatür ve gider kokusu nasıl yönetilir?
Kısa cevap
Otel banyosunda günlük temizlik klor ve amonyak içermeyen, armatürü karartmayan dengeli bir banyo temizleyiciyle yapılır; inatçı kireç ve duş başlıkları ayda bir organik asitli kireç sökücüyle arındırılır. Gider kokusu, gider duvarındaki organik birikintiye probiyotikli ürün uygulanarak kaynağında ele alınır. ECDC, otellerde duş başlıklarının ve muslukların temiz ve kireçsiz tutulmasını önerir [1].
Kireç neden otel banyosunda daha hızlı birikir?
Otel banyosu evdeki banyodan çok daha sık kullanılır ve her oda devrinde ıslatılıp kurutulur. Sert sudaki kalsiyum ve magnezyum, su buharlaştıkça duşakabin camında beyaz pus, batarya ağzında kabuk ve duş başlığı deliklerinde tıkanma olarak kalır.
Kireç yalnızca görüntü sorunu değildir. Pürüzlü kireç tabakası mikroorganizmaların tutunabileceği bir yüzey oluşturur ve duş başlığından akan suyun dağılımını bozar.
Sert asitler armatüre neden zarar verir?
Tuz ruhu (hidroklorik asit) gibi mineral asitler kireci hızla çözer ancak siyah, krom ve altın kaplama bataryaların yüzeyini yakabilir, matlaştırabilir veya karartabilir. Kapalı banyoda geniz yakan duman da kat görevlisi için ayrı bir sorundur.
Organik asitli ve korozyon önleyici içeren kireç sökücüler kireci daha kontrollü çözer. Prowill Organik Kireç ve Pas Sökücü tuz ruhu ve klor içermez; armatürü karartmadan çalışır. Ancak tüm asitler gibi mermeri matlaştırabileceği için mermer tezgâhta kullanılmaz.
Duş başlığı ve su güvenliği
ECDC'nin turistik konaklama yöneticilerine yönelik önerileri, Lejyoner hastalığı riskini azaltmak için su sıcaklığı yönetimini ve çıkışların bakımını birlikte ele alır [1]:
- Sıcak su tüm sistemde 50-60 °C'de tutulmalı ve dolaştırılmalı.
- Soğuk su tüm çıkışlarda 20 °C'nin altında tutulmalı.
- Boş odalarda musluk ve duşlar en az haftada bir ve her misafir girişinden önce birkaç dakika akıtılmalı.
- Duş başlıkları ve musluklar temiz ve kireçten arındırılmış tutulmalı.
Türkiye'de yasal çerçeve: Lejyoner Yönetmeliği
Sağlık Bakanlığı'nın Lejyoner Hastalığı Kontrol Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliği'nin 8. maddesi konaklama tesisleri için ECDC'den daha sıkı rutin önlemler sayar [4]:
- Kullanılmayan odalardaki musluk ve duş başlıklarından sıcak ve soğuk su her gün 3-5 dakika akıtılır.
- Musluk ve duştan akan su bir dakika içinde 50-60 °C'ye ulaşır; sıcaklık her gün ölçülür.
- Duş başlıkları ve musluk filtrelerinde oluşan sediment her ay kalıntı gidericilerle temizlenir ve her hafta dezenfekte edilir.
Duş başlığında ne birikir?
ABD'de 45 duş başlığından alınan biyofilm örneklerinde mikobakteriler dahil fırsatçı patojenlerin, duş başlığından akan sudakine göre 100 kattan fazla zenginleştiği bulunmuştur [5]. Kireç tabakası bu biyofilmin tutunduğu yüzeyi büyütür; bu yüzden aylık kireç temizliği su güvenliği planının parçasıdır. Haftalık dezenfeksiyon ise Sağlık Bakanlığı ruhsatlı biyosidal ürünle yapılır; Prowill ürünleri dezenfektan değildir.
Gider kokusu nereden gelir?
Duş ve lavabo giderinde sabun kalıntısı, saç ve cilt artığı boru duvarına yapışır. Bu organik birikinti üzerinde bakteriler biyofilm oluşturur ve kötü koku üreten bileşikler açığa çıkar. Kokuyu parfümlü ürünlerle örtmek kaynağı ortadan kaldırmaz.
Probiyotikli Banyo & WC Temizleyici giderdeki organik birikintide çalışmaya devam eden faydalı Bacillus bakterileri içerir. Hastane yüzeylerinde yürütülen çalışmalarda probiyotik temizliğin zararlı mikroorganizmaların yeniden çoğalmasını sınırladığı gösterilmiştir [2][3]; bu çalışmalar otel banyosu için doğrudan ölçüm değildir, mekanizmayı ortaya koyar.
Otel banyosu için temizlik sırası
Oda devrinde banyo şu sırayla temizlenir:
- Duşakabin camı ve batarya: Banyo & WC Temizleyici püskürt, 1-2 dakika beklet, sil, durula.
- Lavabo ve tezgâh: mermer tezgâhta Probiyotikli Yüzey Temizleyici.
- Gider ve klozet: probiyotikli Banyo & WC Temizleyici dök veya sür, beklet, su akıt.
- Duş jeli ve el sabunu dispenserlerinin kontrolü ve dolumu.
- Ayda bir: duş başlıklarını sökerek kireç sökücülü suda beklet, durula.
Sık sorulan sorular
- Duş başlığı kireci nasıl temizlenir?
- Duş başlığı sökülür ve Organik Kireç ve Pas Sökücü eklenmiş suda bir süre bekletilir. Kireç çözündükten sonra bol suyla durulanıp yerine takılır. Lejyoner Yönetmeliği md. 8 bu temizliğin her ay yapılmasını, ayrıca her hafta dezenfeksiyonu ister.
- Siyah batarya hangi ürünle temizlenir?
- Tuz ruhu ve sert asitli ürünler siyah kaplamayı kalıcı olarak yakabilir. Dengeli yapıdaki probiyotikli Banyo & WC Temizleyici veya organik asitli Kireç ve Pas Sökücü kullanılmalı, ardından durulanıp kurulanmalıdır.
- Mermer banyo tezgâhında kireç sökücü kullanılır mı?
- Hayır. Asitler mermeri matlaştırabilir. Mermer tezgâhta Probiyotikli Yüzey Temizleyici kullanılır; kireç lekeleri silme sonrası kurulamayla önlenir.
Kaynakça
- ECDC: Leaflet for managers of tourist accommodation on how to reduce the risk of Legionnaires' disease (2017) www.ecdc.europa.eu
- Caselli E. ve ark. Impact of a probiotic-based hospital sanitation on antimicrobial resistance and HAI-associated antimicrobial consumption and costs. PLoS ONE, 2018 doi.org
- Vandini A. ve ark. Hard surface biocontrol in hospitals using microbial-based cleaning products. PLoS ONE, 2014 pmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Sağlık Bakanlığı: Lejyoner Hastalığı Kontrol Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, md. 8 (RG 13.05.2015/29354) hsgm.saglik.gov.tr
- Feazel L.M. ve ark. Opportunistic pathogens enriched in showerhead biofilms. PNAS, 2009;106:16393-16399 doi.org
Tesisiniz için değerlendirme
Sistem hacminizi ve sorunu paylaşın; teknik ekibimiz uygun ürün ve uygulama programını iletsin.